Tuesday, May 26, 2020

त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा कोरोनाबाट जोगिन संचरना निर्माण गरिदै

काठमाडौं, १३ जेठ । लकडाउन खुलेपछि त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय बिमानस्थलबाट कोरोना भाइरस संक्रमण पैmलन नदिन विभिन्न संरचनाहरु निर्माणको काम भइरहेको छ । संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयनमन्त्री योगेश भट्टराई गत शुक्रबार त्रिभुवन विमानस्थलको निर्माणधिन ति संरचनाहरुको निरीक्षण गरे । 

अहिले विमानस्थलमा यात्रुहरू बीच दुरी कायम रहने र भिडभाड नहुने गरी गरिएका मार्किङ लगायतका संरचनाको निर्माण भइरहेको छ। जारी लकडाउन र कोरोना भाइरसको संक्रमण कम हुँदै गएपछि हवाई सेवा सुचारु हुनेछ । त्यसका लागि अब साविकको जस्तै गरी सेवा प्रदान गर्ने वातावरण रहनेछैन ।

विमानस्थलमा यात्रुले सामाजिक दुरी कायम गर्नुपर्नेछ भने सुरक्षाका विविध उपाय अपनाउनुपर्नेछ । यसका लागि विश्व स्वास्थ संगठन (डब्लुएचओ) तथा अन्तर्राष्ट्रिय नागरिक उड्डयन संगठन (आईकाओ) ले तोकेको मापदण्ड पूरा गर्नुपर्छ ।

आगामी वर्षका लागि झन्डै १७ खर्बको बजेट निर्माण गरिदै

काठमाडौं, ९ जेठ । स्रोतको संकट भएका वेला ठूलो नभई यथार्थवादी बजेट बनाउन विज्ञहरू एवं योजना आयोगले समेत सुझाब दिए पनि अर्थ मन्त्रालय भने विगतकै जस्तो बजेटको आकार बढाउने संकेत देखाएको छ। अर्थ मन्त्रालयले सवा १७ खर्ब हाराहारी आकारको बजेट निर्माण गरिरहेको बुझिएको छ। 

 
त्यस्तै, राजस्वको लक्ष्य पनि गत वर्षकै हाराहारीमा राख्ने र आन्तरिक तथा बाह्य ऋण, अनुदान परिचालनलाई बढाउने गरी स्रोत व्यवस्थापन गरि ठूलै आकारको बजेट बनिरहेको अर्थ मन्त्रालय स्रोत जनाएको छ ।  
 
आगामी आर्थिक वर्षमा अनिवार्य दायित्वबाहेक साधारण खर्चलाई सकेसम्म घटाउने र पुँजीगत खर्चको आकार बढाउने काम भइरहेको छ । वृद्धभत्तालगायत सामाजिक सुरक्षाको बजेटले निरन्तरता पाउनेछ, तर वृद्धि गरिनेछैन । कर्मचारीको तलब वृद्धि हुनेछैन । 
 
आगामी आर्थिक वर्षमा अनिवार्य दायित्वबाहेक साधारण खर्चलाई सकेसम्म घटाउने र पुँजीगत खर्चको आकार बढाउने काम भइरहेको छ । वृद्धभत्तालगायत सामाजिक सुरक्षाको बजेटले निरन्तरता पाउनेछ, तर वृद्धि गरिनेछैन । कर्मचारीको तलब वृद्धि हुनेछैन । सांसदहरूको समन्वयमा खर्च हुने स्थानीय पूर्वाधार विकास साझेदार कार्यक्रमले समेत निरन्तरता पाउने सम्भावना रहेको स्रोतको दाबी छ ।
 
सरकारले स्वास्थ्य, ठूला पूर्वाधार र रोजगार सिर्जना गर्ने खालका परियोजनालाई विशेष प्राथमिकतामा राख्दै त्यसबाहेकका क्षेत्रमा भने बजेट घटाउने भएको छ । ठूला र रोजगार सिर्जना गर्ने आयोजना हेर्ने भौतिक पूर्वाधार र श्रम मन्त्रालयको बजेट नघटाउने, बरु बढाउने तयारीमा सरकार रहेको छ । 
काठमाडौं, ९ जेठ । स्रोतको संकट भएका वेला ठूलो नभई यथार्थवादी बजेट बनाउन विज्ञहरू एवं योजना आयोगले समेत सुझाब दिए पनि अर्थ मन्त्रालय भने विगतकै जस्तो बजेटको आकार बढाउने संकेत देखाएको छ। अर्थ मन्त्रालयले सवा १७ खर्ब हाराहारी आकारको बजेट निर्माण गरिरहेको बुझिएको छ। 
 
त्यस्तै, राजस्वको लक्ष्य पनि गत वर्षकै हाराहारीमा राख्ने र आन्तरिक तथा बाह्य ऋण, अनुदान परिचालनलाई बढाउने गरी स्रोत व्यवस्थापन गरि ठूलै आकारको बजेट बनिरहेको अर्थ मन्त्रालय स्रोत जनाएको छ ।  
 
आगामी आर्थिक वर्षमा अनिवार्य दायित्वबाहेक साधारण खर्चलाई सकेसम्म घटाउने र पुँजीगत खर्चको आकार बढाउने काम भइरहेको छ । वृद्धभत्तालगायत सामाजिक सुरक्षाको बजेटले निरन्तरता पाउनेछ, तर वृद्धि गरिनेछैन । कर्मचारीको तलब वृद्धि हुनेछैन । 
 
आगामी आर्थिक वर्षमा अनिवार्य दायित्वबाहेक साधारण खर्चलाई सकेसम्म घटाउने र पुँजीगत खर्चको आकार बढाउने काम भइरहेको छ । वृद्धभत्तालगायत सामाजिक सुरक्षाको बजेटले निरन्तरता पाउनेछ, तर वृद्धि गरिनेछैन । कर्मचारीको तलब वृद्धि हुनेछैन । सांसदहरूको समन्वयमा खर्च हुने स्थानीय पूर्वाधार विकास साझेदार कार्यक्रमले समेत निरन्तरता पाउने सम्भावना रहेको स्रोतको दाबी छ ।
 
सरकारले स्वास्थ्य, ठूला पूर्वाधार र रोजगार सिर्जना गर्ने खालका परियोजनालाई विशेष प्राथमिकतामा राख्दै त्यसबाहेकका क्षेत्रमा भने बजेट घटाउने भएको छ । ठूला र रोजगार सिर्जना गर्ने आयोजना हेर्ने भौतिक पूर्वाधार र श्रम मन्त्रालयको बजेट नघटाउने, बरु बढाउने तयारीमा सरकार रहेको छ । 

कोरोनाले प्रभावित पर्यटन क्षेत्र बचाउन पर्यटन बोर्डले मन्त्रालयलाई बुझायो प्रतिबेदन

काठमाडौं, ४ जेठ । नेपाल पर्यटन बोर्डले विश्वव्यापी महामारीको रुपमा फैलिएको कोभिड १९ ले नेपालको पर्यटन क्षेत्रमा पारेको गम्भीर असरबाट पर्यटन क्षेत्रलाई बचाइराख्न सकिने गर्नुपर्ने कार्यबारे संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्रालयमा अध्ययन प्रतिवेदन पेश गरेको  ।छ  बोर्डले तत्काल के–कस्ता उपायहरु अबलम्बन गर्न सकिन्छ भन्ने सुझाब सहितको प्रतिवेदन मन्त्रालयमा बुझाएको हो । 
 
उक्त सिफारिस सहितको प्रतिवेदनले हालको महामारीको अवस्थाबाट सिर्जित बिषम परिस्थितिको असरबाट यस क्षेत्रलाई बचाई राख्न विशेषतः ३ प्रकारका उपायहरुलाई समेटेको छ। पर्यटन क्षेत्रमा आवद्ध कर्मचारी एवं श्रमिकहरूलाई राहत उपलब्ध गराउने, पर्यटन व्यवसायीहरुलाई आर्थिक राहत र सहुलियत उपलब्ध गराउने र पर्यटन क्षेत्रको तत्काल पुनरुत्थानका लागि गर्नुपर्ने केही नीतिगत सुधारहरू रहेका छन्। सबैभन्दा पहिलो उपायका रुपमा यस क्षेत्रमा कार्यरत मानव संसाधनको पेशागत सुरक्षाका लागि २० अर्बको राहत प्याकेजको कार्यक्रम समेटिएको छ।
 
यस अन्तर्गत सो राहत प्राप्त गर्नका लागि पर्यटन क्षेत्रमा कार्यरत रहेको प्रमाण उपलब्ध गराउनु पर्ने बोर्डले तयार पारेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ। साथै बोर्डले  अन्तिम ३ महिनाको तलब बैंकमा जम्मा गरेको प्रमाण, प्यान दर्ता प्रमाणपत्र, आयकर तिरेको प्रमाण र सामाजिक सुरक्षा कोषमध्ये कुनै पनि प्रमाण पेश गर्नुपर्ने बिषय समेटिएको छ। यो प्याकेज उपलब्ध गराउन सकिएमा पर्यटन क्षेत्रमा कार्यरत कर्मचारी एवं मजदूरको जिविकोपार्जनमा सघाई उनीहरुको पलायनलाई रोक्न सकिने बोर्डको धारणा रहेको छ। 
 
त्यसैगरी बोर्डले पर्यटन व्यवसायीहरुका लागि आर्थिक सहयोग एवं सहुलियत उपलब्ध गराउने दोस्रो उपायका रुपमा सुझाएको छ। यस कार्यक्रम अन्तर्गत व्यवसायीहरुले लिएको ऋणको ब्याजदर घटाई आधार दर वा आधार दरमा थप १ प्रतिशतमा नबढ्ने गरी ब्याजदर कायम गर्नुपर्ने विषय प्रतिवेदनमा उल्लेख गरिएको छ। त्यसैगरी व्यवसायीहरुले लिएको ऋण चुक्ता गर्नुपर्ने अवधिलाई पुनर्तालिकीकरण गरी ३ बर्ष थप गर्नुपर्ने, ब्याजको पूँजीकरणका लागि १ बर्षको समय उपलब्ध गराइनुपर्ने, हाल राखेकै धितोका आधारमा थप २५ लाखसम्मको ऋण उपलब्ध गराउनुपर्ने र विद्युत महशुल भुक्तानीमा छुट र विद्युतको डिमान्ड शुल्क मिनाहा गनुपर्ने बिषयहरु रहेका छन्।

ताजा अपडेट

हानले होटललाई क्वारेन्टाई बनाउन दिने

काठमाडौं, १३ जेठ । होटललाई आवश्यकता अनुसार क्‍वारेन्टाइनको रूपमा प्रयोग दिन व्यवसायीहरु सहमत भएका छन् । क्वारेन्टाइनको रुपमा प्रयोग गर्दा लाग्ने खर्च सहितको…

राष्ट्रिय युवा परिषद्को कार्यकारी उपाध्यक्षमा पुनः ढुङ्गेल

काठमाडौं, १३ जेठ । राष्ट्रिय युवा परिषद्को कार्यकारी उपाध्यक्षमा माधवप्रसाद ढुङ्गेल पुनः नियुक्त भएका छन् । सोमबार प्रधानमन्त्री निवास बालुवाटारमा बसेको बैठकले…

राष्ट्रिय

मधेशी र पहाडी समुदायको सम्बन्ध नाटक ‘मिता आव कोना चलब’ मा

काठमाडौं । नेपालमा बसोबास गर्ने पहाडी र मधेशी समुदायबीचको सम्बन्ध सधै राम्रो नै रहने गरेको छ।  तर यो सम्बन्धलाई बेलाबेलामा हुने राजनीतिक दलहरुको तिक्तताले धुमिल्याउने गरेको छ । राजनीतिक कारणले धुमिल बन्ने गरेको सम्बन्धका कारण निम्तिएको समस्या र त्यसको समाधानलाई नाटक ‘मिता आव कोना चलब’ ले उजागर गरेको छ। 
 
गत शुक्रबार देखि अनामनगरको मण्डला थिएटरमा मञ्चन भइरहेको यस नाटमा मधेशी र पहाडि समुदायलाई मित–मितका रुपमा प्रस्तुत गरि सम्बन्धलाई उजिल्याउने प्रयास गरिएको छ। सोमबार बाहेक साताको हरेक दिन आगामी जेठ ५ गते सम्म नाटक मञ्चन हुने छ। यो नाटकका लेखक तथा निर्देशक रामभजन कामत हुन । 
 
मधेशी र पहाडिबीच मिति मित बनाएर सामाजिक सम्बन्धलाई मजबुत बनाउन आवश्यक रहेको सन्देश नाटकले दिएकोछ । अर्थात यी दुई समुदाय बीचको बास्तविकतालाई नाटकमा चित्रण गरिएको छ। आफ्नो समाजको बास्तविकतासलाई आधार बनाएर नाटक निर्माण गरिएको कारण पनि दर्शकले अझ बढी रुचाउने विश्वास लिइएको छ। यी दुई समुदायको सम्बन्धबारे बुझ्न चाहनेलाई नाटक गतिलो खुराक हुने निर्देशक कामतले बताए । 


सुन प्रकरण मेरो क्षेत्राधिकार बाहिरको हो : सर्वेन्द्र खनाल

काठमाडौं । प्रहरी महानिरीक्षक सर्वेन्द्र खनालले ३३ किलो सुन प्रकरणमा पक्राउ परेका प्रहरीको विषयलाई आफ्नो क्षेत्राधिकार बाहिरको बताएका छन् । 


समाचार

लकडाउनले अप्ठेरोमा परेका नुवाकोटवासीलाई जिपी कोइराला फाउन्डेसनले निःशूल्क जिल्ला पठायो

काठमाडौं, १५ बैशाख । लकडाउनका कारण अप्ठेरोमा परेका नुवाकोटवासीलाई जिपी कोइराला फाउन्डेसनले निस्शुल्क जिल्ला पठाएको छ । पाँच सातादेखिको लकडाउनका कारण राजधानीमा अड्किएका र दैनिक जीविकोपार्जनमा समस्या खेपिरहेका नुवाकोटवासीलाई घर फर्कन सघाउने उद्देश्यले गिरिजाप्रसाद कोइराला फाउन्डेसन नुवाकोटले काठमाडौंदेखि नुवाकोटका विभिन्न स्थानसम्म निःशूल्क यातायातको व्यवस्था गरेको हो ।
 
 
नेपाली कांग्रेसका युवानेता तथा महासमिति सदस्य रमेशकुमार महतको क्रियाशीलता र जिल्लाका स्थानीय तहहरूसँगको समन्वयमा फाउन्डेसनले सञ्चालन गरेको निस्शुल्क यातायात सेवाअन्तर्गत आज काठमाडौंका बौद्ध, महाराजगन्ज, सामाखुसी, माछापोखरी, नयाँबजार, कलंकी लगायत स्थानबाट झन्डै एक दर्जन बस नुवाकोट पठाइएका छन् ।
 
 
लकडाउनसँगै लामो समय व्यापार, व्यवसाय र रोजगारी बन्द हुँदा काठमाडौंमा अस्थायी बसोवास गरिरहेका हजारौं नुवाकोटवासीको समस्या दिनानुदिन जटिल बन्दै गएको अवस्थालाई मध्यनजर गरी घर फर्किन चाहनेका लागि निस्शुल्क यातायातको व्यवस्था गरिएको कांग्रेस युवानेता रमेशकुमार महतले बताए । जनताप्रतिको उत्तरदायित्व वहन गर्ने सन्दर्भमा विगतदेखि नै आफू निरन्तर लागिपरेको स्मरण गर्दै नेता महतले जस्तोसुकै परिस्थितिमा पनि आफ्नो दायित्व पालनामा नचुक्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरे ।
 
 
फाउन्डेसनका जिल्ला अध्यक्ष रमेशकुमार पाठकले यो विषम परिस्थितिमा जनतालाई राहत दिने कार्यमा राज्यले प्रभावकारी भूमिका निर्वाह गर्न नसकेको अवस्थामा आफूहरू जिल्लावासीको पीडामा मल्हम लगाउने प्रयासमा जुटेको बताए । मानवसेवाको कार्यमा आफू र संस्था निरन्तर लागिपर्ने उनको संकल्प छ । हामीसँग संक्षिप्त कुराकानी गर्दै अध्यक्ष पाठकले फाउन्डेसनको अभियानमा नैतिक वा भौतिक साथरसमर्थन दिने सम्पूर्णमा आभार प्रकट गरे ।
 
 
फाउन्डेसनका जिल्ला उपाध्यक्ष शिव अधिकारी अविरलले गिरिजाप्रसाद कोइराला फाउन्डेसनले सबै जिल्ला र स्थानीय तहसम्म फैलिएका समितिहरूमार्फत देशैभर मानवसेवाको अभियान चलाइरहेको भन्दै कठिन घडीमा फाउन्डेसनको क्रियाशीलता अझै बढी रहने बताए । जिल्लावासीको जुनसुकै समस्यामा साथ९सहयोग पुर्याउन आफूहरू अहोरात्र खटिइरहेको स्मरण गर्दै अधिकारीले भविष्यमा पनि नुवाकोटको सेवामा उत्तिकै तदारुकताका साथ लागिरहने अठोट गरे ।


नुवाकोटको तारकेश्वरमा १४ हजार ७ सय माक्स वितरण

काठमाडौं, ६ बैशाख । विश्वव्यापी महामारीको रुपमा फैलिएको कोरोना भाइरसको संक्रमण रोक्न सरकारले लकडाउन गरि अत्यावश्यक बाहेक ागरिकलाई घर बाहिर निकस्न रोक लगाएको छ । यसका बावजुद पनि कोरोनाको संक्रमण बढ्दो क्रममा रहेको छ । 
 
यो महामारीबाट बच्न नुवाकोटको तारकेश्वर गाउँपालिकामा घरघरमा माक्स र स्यानिटाइजर वितरणको काम जारी छ । राष्ट्रिय पर्यटन पत्रकार संघ (नाटोज) तथा गन्तव्य नेपाल ग्रुपका अध्यक्ष, समाजसेवी शिव अधिकारी अविरलको संयोजनमा हालसम्म १४ हजार ६ सय माक्स वितरण गरिएको छ । 
 
गाउँपालिका का ६ वडा मा पटकपटक गरि उक्त माक्स वितरण गरिएको हो ।  
 
यसका साथै केही स्यानिटाइजर र किस्पाङ गाउँपालिकाका लागि १० थान पिपिई तथा एप्रोन सेट समेत प्रदान गरिएको छ। 
 
कोरोनाबाट बच्न नागरिक स्वयंम नै सचेत हुन आवश्यक रहेकाले अत्यावश्यक काममा घर बाहिर निस्कनु पर्दा उनीहरुको सुरक्षाका लागि यी सामाग्री प्रदान गरेको अध्यक्ष अधिकारीले जानकारी दिए । उनले घर बाहिर निस्कदा अनिवार्य माक्सको प्रयोग गर्न र व्यक्तिगत दुरी कायम राख्न आग्रह गर्दै नागरिकलाई सुरक्षित राख्नु सबैको दायित्व भएकाले सामाजिक सेवाको कार्यमा राजनीतिक रंग नघोल्न पनि पनि आग्रह गरे । 
 
आगामी दिनमा पनि नुवाकोटवासीका लागि सक्दो सहयोग गर्ने प्रतिवद्धता पनि जनाए । 


अन्तरवार्ता

गन्तव्य

नियामक र सेवा प्रदायक निकाय छुट्याउन इयुको दबाब, टुंगो नलागेसम्म नेपाल कालोसूचीबाट नउम्कने

काठमाडौं। नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणको नियामक निकाय र सेवा प्रदायक निकाय छुट्टाउनका लागि युरोपेली युनियनले दबाब दिएको छ।


आन्तिरिक भ्रमण बर्षको नयाँ गन्तव्य टिष्टुङ बज्रवाराही

असार ४, काठमाडौं । सरकारले २०७३ लाई आन्तिरिक भ्रमण वष घोषणा गरेको छ । देशभित्र रहेका नयाँ पर्यटकीय गन्तव्यको खोजी र प्रर्वद्धनमा डोमेस्टिक पर्यटनले निकै महत्वपुर्ण भुमिका निर्वा गर्न सक्छ । त्यस्तै आन्तिरिक पर्यटककका लागि उपयुक्त गन्तव्य ठहरिन सक्छ मकवानपुरको टिष्टुङ बज्रवाराही । स्वस्थ्य वातावरणको खानि यो ठाँउ शरहरको धुलो र धुवाँ बाट एकछिन छुटकारा दिलाउन सक्छ । लिच्छविकालीन अभिलेखहरूको भण्डार मानिने यो क्षेत्र पछिल्लो समय पर्यटकीय आकर्षणको गन्तव्य बन्न थालेको छ ।

 

 

खेलकुद

राष्ट्रिय युवा परिषद्को कार्यकारी उपाध्यक्षमा पुनः ढुङ्गेल

काठमाडौं, १३ जेठ । राष्ट्रिय युवा परिषद्को कार्यकारी उपाध्यक्षमा माधवप्रसाद ढुङ्गेल पुनः नियुक्त भएका छन् । सोमबार प्रधानमन्त्री निवास बालुवाटारमा बसेको बैठकले उनलाई चार वर्षका लागि नियुक्त गरेको हो । 


यसअघि उनी विसं २०७२ फागुन १९ गते चार वर्षका लागि नियुक्त भएका थिए । उनको कार्याकाल गत फागुन १८ गते सकिएपछि परिषद्का कार्यकारी उपाध्यक्षको पद खाली रहेको थियो । युवा तथा खेलकुद मन्त्रालयका सचिवको संयोजकत्वमा गठित दुई विज्ञसहितको सिफारिस समितिले नियुक्तिका लागि सिफारिस गरेको थियो । नवनियुक्त कार्यकारी उपाध्यक्ष ढुङ्गेलले आगामी कार्यकालमा युवालाई स्वरोजगार बनाइ आत्मनिर्भर बनाउनेतर्फ आफ्नो ध्यान केन्द्रित हुने बताए । 

मनोरञ्जन

भारतीय अभिनेता ऋषि कपूरको निधन

काठमाडौं, १८ बैशाख । भारतका एक प्रख्यात अभिनेता ऋषि कपूरको ६७ वर्षको उमेरमा बिहीवार बिहान निधन भएको छ।
 
मङ्गलवार स्वास्थ्यमा समस्या देखिएपछि उनलाई मुम्बईस्थित एचएन रिलायन्स फाउन्डेशन अस्पतालमा भर्ना गरिएको थियो। ऋषि कपूरका दाइ रणधीर कपूरले उनको निधन भएको बीबीसीसँग पुष्टि गरेका छन्। 
 
क्यान्सरबाट पीडित अर्का प्रख्यात अभिनेता इरफान खानको पनि बुधवार निधन भएको थियो।

भिडियोहरु

अझ बढी

राजनीति

लकडाउनपछि एक लाखभन्दा बढीलाई खाना खुवाउने बोधिसत्व विहार

काठमाडौं ,१२ जेठ । यतिखेर पूरै विश्व कोरोना महामारीले आक्रान्त छ । नेपाल पनि यो महामारीबाट नराम्ररी प्रभावित भइसकेको छ । एकातिर महामारी फैलने त्रास र यसलाई रोक्नैपर्ने चुनौती छ, जसका कारण दुर्ई महिनादेखि सम्पूर्ण रुपमा बन्द मुलुक तेस्रो महिना पनि बन्दाबन्दीमै बस्नुपर्ने बाध्यता छ । अर्कातिर तन्किँदै गएको लकडाउनले अर्थतन्त्रमा गम्भीर संकट ल्याइसकेको छ । उद्योग, व्यवसाय ठप्प छन्, लाखौँले रोजगारी गुमाएका छन् । निम्न आय भएका र दैनिक आर्जनमा गुजारा गर्नेहरु त लकडाउन सुरु भएदेखि नै संकटमा थिए, अब त राम्रै सञ्चिति हुनेहरुको पनि गुजारा कठिन बन्न थालेको छ । कसैलाई भोकै मर्न नदिने सरकारको बोली व्यवहारमा उत्रिन सकिरहेको छैन । यस्तोमा केही धार्मिक तथा सामाजिक संघसंस्थाले भने मानवसेवामा राम्रै क्रियाशीलता देखाइरहेका छन् । तीमध्ये अग्रपंक्तिमा देखिएको एक संस्था हो बोधिसत्व विहार, जसले लकडाउनयता मात्रै एक लाखभन्दा बढीलाई निःशुल्क खाना खुवाइसकेको छ । बोधिसत्व विहार मानवसेवामा समर्पित बैद्धमार्गीहरुको अन्तर्राष्ट्रिय समूह हो । ताइवानमा मूल विहार रहेको बोधिसत्वका नेपाल, चीन, हङकङ, मलेसिया, भारत, अमेरिका, क्यानडा, सिंगापुर लगायत मुलुकमा शाखा छन् । यतिखेर बोधिसत्वका मूल गुरु हेगुवाङ शी नेपालमा छन् । लकडाउनअघि नेपाल आएका उनी अन्तर्राष्ट्रिय उडान बन्द भएपछि यतै अड्किएका हुन् । यसै मौकामा नेपालमा समाजसेवी शान्त शर्मा लगायतको पहलमा 'लकडाउन सपोर्ट फुड च्यारिटी' सञ्चालन गरिएको हो, जसअन्तर्गत १७ अप्रिलदेखि उपत्यकाका १८ स्थानमा निःशुल्क भान्सा सञ्चालनमा छन् । फुड च्यारिटीको नेतृत्व गरिरहेका शान्त शर्माका अनुसार १७ अप्रिलदेखि बोधिसत्वले बाँसवासीस्थित सेन्ट्रल किचेनबाट मात्रै टिचिङ, कान्ति र गंगालाल अस्पतालका दैनिक १५ सयदेखि ३ हजार बिरामी तथा कुरुवालाई खाना र पानी खुवाइरहेको छ । यसका अतिरिक्त उपत्यकाका विभिन्न स्थानमा श्रमिकहरुलाई लक्षित गरी ५ वटा ठूला र १३ वटा पकेट किचेन सञ्चालनमा छन् । ठूला किचेन सबैका लागि खुला रहन्छ भने पकेट किचेन निश्चित समूहकेद्रित छ । बोधिसत्व विहारले आफ्ना किचेनमा आउनेजति सबैको प्राथमिक स्वास्थ्यपरीक्षण गर्छ । उनीहरुलाई स्वास्थ्य शिक्षा तथा परामर्श दिन्छ । हालको महामारीबाट कसरी बच्नेदखि लिएर व्यक्तिगत अनि घरवरपरको सरसफाइबारे सचेत गराउँछ । मास्क लगाउनु र हात धुनुको महत्व सिकाउँछ । कुपोषणबारे चेतना र गर्भवतीलाई चाहिने स्वास्थ्य परामर्श दिइरहेको छ । बढ्दो संक्रमणको जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै अस्तिदेखि ठूला किचेन बन्द गरिएका छन् । यसअघि, २३ मार्चसम्ममा सबै किचेनबाट गरी १ लाख ३ छाक खाना खुवाइएको तथ्यांक शान्तसँग छ । शान्तका भनाइमा पकेट किचेन भने चलिरहने छ र त्यसलाई अझ विस्तार गर्ने उनीहरुको योजना छ । पकेट किचन विशेषगरी श्रमिकहरुका छाप्रे बस्तीमा केन्द्रित छ । बस्ती बस्तीमा रहेका यस्ता किचेनका लागि ग्यास, रासन, तरकारी लगायत सबै आवश्यक वस्तु विहारले उपलब्ध गराउँछ । पकाएर खाने काम भने उनीहरुले नै गर्नुपर्छ । यसभित्र सामाजिक दुरी कायम गर्नुपर्ने सुझावसहित स्वयंसेवकहरुले त्यसको निगरानी गर्ने गरेका छन् । हरेक पकेट किचेनमा शिशुहरुलाई उमेरअनुसार ल्याक्टोजिन र लिटो दिइन्छ । बालक तथा वृद्धलाई विहारले घरमै बनाएको २० पौष्टिक तत्वयुक्त सर्वोत्तम पिठो दिने गरेको छ । अहिले सुत्केरीलाई चाहिने जडीबुटीयुक्त औषधिको तयारी चल्दै छ । छिटै त्यसको वितरण सुरु हुने शान्त बताउँछन् । अर्कातिर बोधिसत्वले स्वास्थ्य शिक्षा र सुरक्षामा पनि काम गरिरहेको छ । ठाउँठाउँमा मानिसहरुको आधारभूत परीक्षण गरी स्वास्थ्य शिक्षा र परामर्श दिइरहेको छ । विभिन्न जिल्लामा पुगेर फ्रन्ट लाइनमा बसेर काम गर्नुपर्ने सुरक्षाकर्मी, स्वास्थ्यकर्मी र पत्रकारलाई पिपिईसहित स्वास्थ्य सुरक्षा सामग्री वितरण गरिरहेको छ । लकडाउनका बेला सानो साने स्वास्थ्य समस्यामा अस्पताल धाउनु नपरोस् भनेर ठाउँ ठाउँमा आपत्कालीन प्राथमिक उपचार किट पनि वितरण गरेको छ । यसक्रममा बोधिसत्व विहारले नेपालगञ्जमा ५० सेट पिपिई, २० लिटर स्यानिटाइजर, स्यानिटाइजर स्प्रे मेसिन र २ थान थर्मल गन पठाएको छ । परासीको पृथ्वीचन्द्र अस्पताललाई लागि ५ सेट पिपिई, ५०० थान मास्क र ५०० थान ग्लब्स सहयोग गरेको छ । थापाथलीस्थित प्रसूति गृहलाई ५ सेट पिपिई, १३०० मास्क र १०० जोडा ग्लब्स तथा सुन्धारास्थित केन्द्रीय कारागारलाई २ सेट पिपिई, ३०० मास्क, ३०० जोडा ग्लब्स, १०० लिटर फिनाइल, ६० लिटर हार्पिक र एउटा थर्मल गन उपहार दिएको छ । शान्तकै नेतृत्वमा विहारले उपत्यका छिर्ने सबै मुख्य नाकामा खटिएका सुरक्षाकर्मीलाई पिपिई, मास्क लगायत सुरक्षा सामग्री वितरण गर्दै छ । नागढुंगा र मुड्खु चेकपोस्टमा सिडियो कार्यालयका प्रतिनिधि राखेर सामग्री वितरण गरिसकिएको छ भने भक्तपुर र दक्षिणकाली नाकामा वितरण हुन बाँकी छ । बोधिसत्वले स्वास्थ्य तथा राहत सामग्री वितरण गर्दा स्थानीय जनप्रतिनिधि वा सिडियो कार्यालयका प्रतिनिधिको रोहवरमा गर्ने गरेको छ । सरकारले लिएको एकद्वार नीतिलाई असर नपर्ने गरी प्रशासनसँगको समन्वयमा मात्रै काम गरिरहेको शान्त बताउँछन् । शान्त नेतृत्वको आपत्कालीन सेवा सञ्चालक समूहमा अनुप थापा, सागर थापा, एन्जेलिना थापा, निश्चल क्षेत्री, प्रमिला कार्की सिम्रन केसी लगायत छन् । उनीहरु यतिखेर किचेन सञ्चालनदेखि स्वास्थ्य तथा राहत सामग्री वितरणका काममा विभिन्न जिल्लामा खटिइरहेका छन् । खासमा बोधिसत्व विहारको उद्देश्य मानव मात्र नभएर सम्पूर्ण प्राणीजगत्को सेवा हो । अहिलेको लकडाउनमा विहारले स्वयंभू क्षेत्रका बाँदरहरुलाई दैनिक चना, बिस्कुट, फलफूल खुवाइरहेको छ । पाँच वर्षअघि महाभूकम्पपछिको राहतमा पनि विहारले सम्झन लायक काम गरेको थियो ।


ब्याबसायिक आवाज

टान चरम आर्थिक संकटमा फस्दै जानुमा मुख्य दोषि को ?